Hướng dẫn về sốt ở trẻ sơ sinh: Khi nào cần lo và cần làm gì

Ít điều nào khiến tim bố mẹ đập nhanh bằng việc chạm vào trán bé và cảm nhận hơi ấm rõ rệt. Sốt ở trẻ sơ sinh có thể gây lo lắng, đặc biệt với bố mẹ lần đầu, nhưng hiểu sốt thực sự có nghĩa là gì sẽ giúp bạn phản ứng bình tĩnh và hiệu quả.

Sốt không phải là bệnh — nó là hệ miễn dịch của bé đang làm việc. Khi cơ thể phát hiện nhiễm trùng, nó nâng nhiệt độ nội tạng để giúp chống lại virus và vi khuẩn. Trong hầu hết trường hợp, sốt là dấu hiệu lành mạnh cho thấy cơ thể bé đang nỗ lực chống bệnh. Tuy nhiên, có những tình huống sốt cần được chăm sóc y tế kịp thời, và biết các ngưỡng đó là điều cần thiết cho mọi người chăm sóc trẻ.

Cách chính xác nhất để đo nhiệt độ bé là dùng nhiệt kế hậu môn, đặc biệt cho trẻ dưới 3 tháng. Nhiệt kế động mạch thái dương (trán) là lựa chọn tiện lợi cho bé lớn hơn, trong khi nhiệt kế tai phù hợp cho bé từ 6 tháng trở lên. Dù bạn dùng phương pháp nào, sự nhất quán giúp bạn phát hiện xu hướng theo thời gian.

Mức độ nghiêm trọng của sốt phụ thuộc nhiều vào tuổi của bé. Đây là điều bạn cần biết:

Quy tắc quan trọng nhất: bất kỳ cơn sốt nào ở trẻ dưới 3 tháng đều là cấp cứu y tế. Bé nhỏ như vậy chưa có hệ miễn dịch hoàn chỉnh để chống nhiễm trùng, và sốt có thể là dấu hiệu của bệnh nghiêm trọng cần điều trị ngay.

Với bé lớn hơn, mức sốt ít quan trọng hơn cách bé biểu hiện. Bé sốt 103°F nhưng vẫn chơi đùa vui vẻ ít đáng lo hơn bé sốt 101°F nhưng lờ đờ và không chịu bú.

Với bé trên 3 tháng bị sốt nhẹ đến trung bình và vẫn hoạt bát, những biện pháp tại nhà sau có thể giúp bé thoải mái hơn:

Mặc quần áo nhẹ: Mặc cho bé quần áo thoáng mát, một lớp. Bọc kín bé sốt có thể giữ nhiệt bên trong và làm sốt tăng thêm.

Cho bú nhiều: Sốt tăng nhu cầu nước. Cho bé bú mẹ hoặc bú bình thường xuyên hơn. Bé trên 6 tháng cũng có thể uống thêm nước.

Lau mát: Dùng khăn ấm (không lạnh) lau lên trán, nách, và bẹn bé. Đừng dùng nước lạnh hoặc nước đá vì có thể gây run, thực tế lại làm tăng nhiệt độ cơ thể.

Thuốc hạ sốt: Acetaminophen (Tylenol) có thể dùng cho bé từ 2 tháng với chỉ định của bác sĩ. Ibuprofen (Advil/Motrin) có thể dùng cho bé từ 6 tháng. Luôn liều lượng theo cân nặng, không theo tuổi.

Giữ phòng mát mẻ: Giữ nhiệt độ phòng thoải mái, khoảng 68-72°F (20-22°C). Quạt lưu thông không khí nhẹ nhàng là được nhưng đừng để thổi trực tiếp vào bé.

Theo dõi nhiệt độ bé thường xuyên với Taika giúp bạn thấy xu hướng sốt theo thời gian. Ghi lại từng lần đo nhiệt độ và liều thuốc tạo bản ghi chính xác để chia sẻ với bác sĩ.

Ngoài các ngưỡng theo tuổi đã nêu, hãy tìm kiếm chăm sóc y tế ngay nếu bé có bất kỳ triệu chứng nào sau, bất kể mức sốt:

• Khó thở hoặc thở nhanh
• Phát ban không mờ khi ấn (đặc biệt các chấm đỏ tía hoặc bầm tím)
• Quấy khóc liên tục không dỗ được
• Lờ đờ bất thường hoặc khó đánh thức
• Từ chối bú hoặc không thể giữ nước
• Co giật do sốt (run, giật không kiểm soát)
• Cổ cứng
• Thóp phồng

Co giật do sốt, dù trông rất đáng sợ, thường không gây hại và không gây tổn thương não. Chúng xảy ra ở khoảng 2-5% trẻ từ 6 tháng đến 5 tuổi. Nếu bé co giật do sốt, đặt bé nằm nghiêng trên mặt phẳng, đừng cho gì vào miệng bé, và gọi cấp cứu.

Khi bé ốm, theo dõi chính xác không chỉ hữu ích mà còn là an toàn. Trong tình trạng chăm sóc thiếu ngủ, bạn rất dễ quên đã cho thuốc chưa, lần đo cuối là lúc mấy giờ, hay nhiệt độ đang tăng hay giảm.

Tính năng theo dõi nhiệt độ của Taika cho phép bạn ghi lại từng lần đo với mốc thời gian, giúp bạn thấy rõ sốt đang diễn biến như thế nào. Kết hợp với tính năng theo dõi thuốc, bạn có thể ghi nhận chính xác khi nào cho liều Tylenol hoặc Motrin và khi nào liều tiếp theo đến hạn.

Bản ghi này cực kỳ giá trị khi bạn gọi bác sĩ nhi khoa. Thay vì nói "bé đã sốt từ khi nào đó hôm qua," bạn có thể nói "nhiệt độ bé lúc 2 giờ chiều là 101.2, tăng lên 102.8 lúc 8 giờ tối, và sáng nay là 101.5 sau khi uống Tylenol lúc 6 giờ sáng." Mức độ chi tiết đó giúp bác sĩ đưa ra quyết định đúng cho bé.

Lưu ý: Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không thay thế lời khuyên y tế chuyên nghiệp. Hãy luôn tham khảo ý kiến bác sĩ nhi khoa để được hướng dẫn cụ thể cho sức khỏe của bé.